Przedłużenie ochrony znaku towarowego na kolejne 10 lat to opłacalna inwestycja, która zapewnia właścicielowi znak towarowy trwałą przewagę konkurencyjną. Dzięki temu działaniu można nie tylko kontynuować wyłączność na używanie znak towarowy, ale i umocnić jego pozycję na rynku, chroniąc go przed nieuczciwym użyciem przez inne podmioty. W rezultacie przedłużenie ochrony to strategiczny krok, który zabezpiecza reputację i wartość marki na długo.
Z artykułu dowiesz się:
- jakie są strategiczne korzyści płynące z przedłużenia ochrony znaku towarowego,
- dlaczego utrzymanie ochrony znaku zabezpiecza markę przed konkurencją,
- jakie formalności należy spełnić, aby przedłużyć ochronę na kolejne 10 lat,
- o znaczeniu ochrony znaku w kontekście rozwoju biznesu i planowania długoterminowego,
- jakie mogą być konsekwencje zaniedbania przedłużenia ochrony znaku,
- o tym, w jaki sposób ponowne zgłoszenie znaku może być bardziej kosztowne niż jego przedłużenie,
- jak można dostosować zakres ochrony do zmieniających się potrzeb firmy.
Jak wygląda ochrona znaku towarowego
W pierwszej kolejności warto przypomnieć, na czym w ogóle polega ochrona znaku towarowego. Otóż, polega na prawnym zabezpieczeniu oznaczenia (np. nazwy, logo, kształtu, dźwięku), które ma służyć identyfikacji i odróżnieniu towarów/usług jednego przedsiębiorcy od innych. Po rejestracji znak towarowy w wybranym urzędzie, właściciel znaku uzyskuje wyłączne prawo do jego używania w obrocie gospodarczym i może zakazywać innym podmiotom używania identycznych lub podobnych oznaczeń w sposób mogący wprowadzać klientów w błąd.
Znak towarowy zasadniczo (w Polsce i Unii Europejskiej) chroniony jest na 10 lat. Okres ten rozpoczyna dzień jego zgłoszenia do ochrony. Ważność znak towarowy przez te 10 lat nie oznacza końca ochrony, jeśli przed upływem tego okresu ochrona zostanie przez właściciela przedłużona. Ochronę tę można przedłużać wielokrotnie – czyli tak długo jak znak służy przedsiębiorcy i chce on skutecznie chronić swoją markę przed konkurencją.
Jak to wygląda w praktyce:
- W Unii Europejskiej – EUIPO zapewnia możliwość odnowienia unijny znak towarowy elektronicznie; należy złożyć krótki wniosek na formularzu i zapłacić należną opłatę (kalkulator dostępny na stronie EUIPO automatycznie wylicza jej wysokość).
- W Polsce – UPRP nakazuje jedynie wnieść opłatę urzędową przed upływem okresu ochrony. Nie jest potrzebny osobny wniosek.
Uwaga! Jest też możliwość przedłużenia ochrony znaku towarowego po terminie, jeśli z jakichś powodów uprawniony „przegapi” termin. Można w ten sposób zadziałać w przeciągu 6 miesięcy po wygaśnięciu ochrony, ale w takim przypadku należy jednocześnie wnieść tzw. opłatę dodatkową (+30 %). Po tym okresie prawo wygasa i nie można go przywrócić.
Dlaczego warto przedłużyć ochronę znaku towarowego
Przedłużenie ochrony znak towarowy to ważna część strategii prawnej i biznesowej, która musi być ściśle powiązana z działalnością danego przedsiębiorcy z użyciem danego znaku na rynku i planami długoterminowymi w tym zakresie.
Co zatem daje ochrona znaku i jej przedłużenie na kolejny okres.
- Przedłużenie wyłączności prawnej bez dopuszczenia konkurentów do rejestracji znaku, który w braku przedłużenia wszedłby do domeny publicznej Gdy ochrona znak towarowy wygasa, inni mogą użyć tego samego lub podobnego oznaczenia, co stwarza ryzyko utraty renomy, utraty rynku lub konieczności podjęcia działań prawnych. Przedłużenie zachowuje wyłączne prawa właściciela.
- Ochrona marki
Długo funkcjonująca marka buduje rozpoznawalność przedsiębiorcy, zaufanie, przywiązanie klientów. Utrata ochrony znak towarowy może pozwolić konkurencji na wykorzystanie podobnych znaków, co może wprowadzić zamieszanie lub prowadzić do przejęcia danej marki przez konkurencję. Utrata prawa do znaku przy ewentualnym trwającym sporze może oznaczać przegraną z powodu braku deklarowania się prawem do znaku. Tylko zarejestrowane prawo generuje wyłączność i uprawnienia zakazowe względem innych. Jeśli prawo ochronne wygasło – trudno będzie dochodzić ochrony “po fakcie” gdyby naruszenie pojawiło się wcześniej. - Koszty mniejsze niż przy ponownym zgłoszeniu Brak odnowienia znaku przy chęci utrzymania wyłączności będzie równoznaczny z koniecznością dokonania ponownego zgłoszenia, co wiąże się z kolejnymi opłatami zgłoszeniowymi, formalnościami, możliwością, że zgłoszenie zostanie odrzucone. W przerwie ktoś inny może zgłosić nam znak i zablokować w ten sposób nową rejestrację.
- Możliwość dostosowania zakresu ochrony Przy odnowieniu znak towarowy można dostosować zakres ochrony do bieżących potrzeb, poprzez zrzeczenie się pewnych towarów/usług, jeśli działalność się zmieniła lub jeśli niektóre klasy nie są już istotne. (Uwaga: modyfikacje muszą być zgodne z prawem i nie mogą rozszerzać dotychczasowego zakresu).
Co się zatem dzieje, jeżeli ochrona znaku nie zostanie przedłużona
Brak przedłużenia ochrony znak towarowy prowadzi do:
- utraty prawa do powoływania się na wyłączność używania znaku – znak staje się publicznie dostępny
- utraty możliwości przeciwdziałania naruszeniom – jeśli ktoś zacznie używać podobnego znaku podczas, gdy prawo do znak towarowy wygasło, trudne lub wręcz niemożliwe będzie udowodnienie naruszenia (pozostaje tylko nieuczciwa konkurencja)
- utraty lub znacznego obniżenia wartości marki – marka może stracić swój odróżniający charakter jeśli zacznie być powszechnie stosowana (stąd walka o marki „pampers” czy „aspiryna”)
Koszty i terminy
Aby skorzystać z przedłużenia ochrony znaku towarowego w Polsce należy wnieść opłatę urzędową za daną klasę zgodnie zobowiązującymi przepisami (obecnie to 400 zł za 1 klasę), w UE odnowienie w 1 klasie kosztuje tyle samo, co opłata rejestracyjna: 850 EUR za pierwszą klasę, 50 EUR za drugą klasę, 150 EUR za każdą kolejną klasę powyżej dwóch.
Podsumowanie
Przedłużenie ochrony znak towarowy na kolejny 10-letni okres to przedłużenie legalnej wyłączności na używanie znaku z wyłączeniem osób trzecich. To także ochrona potencjalnie wartościowego brandu na przyszłość, wsparcie działań marketingowych, sprzedażowych i inwestycyjnych w daną markę.
FAQ
Ochrona znaku towarowego trwa 10 lat od daty zgłoszenia. Można ją przedłużać na kolejne 10-letnie okresy poprzez wniesienie odpowiedniej opłaty.
Nieprzedłużenie ochrony skutkuje wygaśnięciem prawa do znaku, co oznacza utratę wyłączności na jego używanie. Inne podmioty mogą wtedy zarejestrować identyczny lub podobny znak. Może to prowadzić do osłabienia rozpoznawalności marki, utraty pozycji rynkowej oraz konieczności poniesienia dodatkowych kosztów na rebranding. Dodatkowo pojawia się ryzyko wprowadzania konsumentów w błąd przez konkurentów korzystających ze znaku o podobnym brzmieniu lub wyglądzie.
Tak, istnieje możliwość przedłużenia ochrony w ciągu 6 miesięcy po upływie okresu ochrony, pod warunkiem wniesienia opłaty powiększonej o 30%.
W Polsce opłata za przedłużenie ochrony wynosi 400 zł za każdą klasę towarową. W Unii Europejskiej opłata za pierwszą klasę to 850 EUR, za drugą 50 EUR, a za każdą kolejną powyżej dwóch 150 EUR.
W Polsce wystarczy wniesienie opłaty za dalszy okres ochrony; składanie dodatkowego wniosku nie jest wymagane. W Unii Europejskiej konieczne jest złożenie wniosku o przedłużenie oraz wniesienie opłaty. Warto pamiętać, że terminy są ściśle określone, a ich przekroczenie może skutkować dodatkowymi opłatami lub nawet utratą prawa ochronnego.
Jeśli znak towarowy nie jest używany przez 5 lat, może zostać unieważniony na wniosek osoby trzeciej, nawet jeśli ochrona została przedłużona.
Tak, przy przedłużeniu można ograniczyć zakres ochrony do wybranych towarów lub usług, wskazując odpowiednie klasy w tytule przelewu lub w dodatkowym piśmie do Urzędu Patentowego.
